Hedendaagse Chinese kunstenaar reflecteert op Van Gogh

Door Redactie op Donderdag 19 oktober 2017 12:12   Uitgaan   gogh, zeng, fanzhiBron: Van Gogh Museum


Hedendaagse Chinese kunstenaar reflecteert op Van GoghFotografie: Van Gogh Museum

AMSTERDAM - Onder de titel Zeng Fanzhi | Van Gogh presenteert het Van Gogh Museum vijf werken van Zeng Fanzhi (1964): één van de bekendste hedendaagse Chinese kunstenaars én een groot bewonderaar van Vincent van Gogh. Zeng exposeerde onder meer al in het Metropolitan Museum of Art, het Musée d’Art Moderne de la Ville de Paris, het National Art Museum of China en Musée du Louvre en maakte nu - speciaal voor het Van Gogh Museum - een serie van zes schilderijen die allemaal geïnspireerd zijn op Van Goghs zelfportretten. Drie van deze portretten worden tentoongesteld in het Van Gogh Museum, samen met een schilderij van Zengs schoenen (Boots) en een indrukwekkend werk van maar liefst 200 x 350 cm, dat geïnspireerd is op Van Goghs meesterwerk Korenveld met kraaien. Zengs nieuwe werk wordt voor het eerst aan het publiek getoond in de presentatie op de derde verdieping van het Van Gogh Museum, van 20 oktober 2017 t/m 25 februari 2018.

Door Zengs ogen beleven we de zelfportretten, schoenen en korenvelden van Van Gogh op een andere manier. Met behulp van een wervelend patroon aan lijnen, dat een verband laat zien met de traditie van de Chinese kalligrafie, verbindt hij zijn eigen stijl met het werk van Vincent van Gogh. Zeng Fanzhi laat ons kijken en nadenken over Van Goghs werk, over zijn verfstreken, kleurgebruik en artistieke visie. Zeng over Van Gogh: “Hij is een legende geworden in mijn hart”.
Axel Rüger: “Zeng Fanzhi | Van Gogh past in een serie presentaties van moderne en hedendaagse kunst in het Van Gogh Museum waarmee we de invloed van Van Gogh op de generaties na hem belichten. Deze presentatie laat zien dat Van Gogh nog altijd inspireert, tot op de dag van vandaag. Wij zijn bijzonder vereerd dat Zeng Fanzhi deze werken voor het museum heeft gemaakt en zijn heel trots op het eindresultaat.”

Zelfportretten als rode draad

Van Gogh maakte tientallen zelfportretten tijdens zijn korte loopbaan en ook voor Zeng Fanzhi speelt het genre van zelfportretten een belangrijke rol in zijn totale oeuvre. Zeng: “Bij elke belangrijke verandering in mijn leven voel ik altijd een sterke drang om een zelfportret te schilderen. Al deze zelfportretten samen zijn nu een soort documentaire van mijn leven geworden.”

Speciaal voor het Van Gogh Museum maakte Zeng Fanzhi een serie van zes portretten die allemaal geïnspireerd zijn op Van Goghs zelfportretten, drie daarvan worden nu tentoongesteld in het Van Gogh Museum. Zeng: “Ik probeer Van Goghs zelfbeeld te herbeleven wanneer ik zijn gezicht op het doek schilder. Naarmate het proces vordert heb ik het gevoel deze vreemdeling steeds beter te leren kennen.”

Vincent van Gogh staat bekend om zijn krachtige, onnavolgbare toets. Juist die toets heeft Zeng vervangen door een handschrift dat afkomstig is uit een heel andere cultuur: die van de Chinese kalligrafie. In Zengs versies verbindt hij met behulp van wervelende lijnen zo zijn eigen stijl en identiteit met het leven en werk van Van Gogh. Zeng heeft Van Gogh op die manier een Zeng-signatuur gegeven en hem ondergedompeld in een ander oeuvre en een andere cultuur.

Twee paar korenvelden en schoenen

Naast de zelfportretten toont de presentatie ook een imposant schilderij van 200 x 350 cm dat geïnspireerd is op Van Goghs meesterwerk Korenveld met kraaien. De Chinese kunstenaar zet in zijn versie echter een zee van lijnen over het korenveld heen. Het korenveld van Zeng komt in de presentatie in het zicht van Van Goghs korenveld te hangen, zodat de bezoeker zelf de overeenkomsten kan ontdekken.

In de presentatie hangt eveneens een wat ouder schilderij van Zeng, dat hij al in 2009 maakte. Dit werk, genaamd Boots, laat ook een sterk verband met Van Gogh zien: het is een duidelijke verwijzing naar Van Goghs beroemde stillevens met schoenen. Maar waar Van Gogh oude, versleten werkschoenen schilderde, nam Zeng Fanzhi juist zijn nieuwe laarsjes als uitgangspunt. De afgebeelde schoenen zijn in beide gevallen een verwijzing naar hoe Van Gogh en Zeng Fanzhi zichzelf op dat moment zagen of waarmee zij zich identificeerden. Deze twee werken van de schoenen zijn gezamenlijk in de presentatie te zien.

Van Gogh inspireert

De presentatie van het werk van Zeng Fanzhi past in een serie presentaties van moderne en hedendaagse kunst in de laatste zaal van het museumgebouw. Met deze presentaties toont het Van Gogh Museum hoe vele generaties kunstenaars zich door Van Goghs werk lieten inspireren. Sinds 2014 zijn er presentaties te zien geweest met schilderijen van Francis Bacon, Edvard Munch, Frank Auerbach, Willem de Kooning en expressionistische werken uit de collectie Merzbacher.

Deze moderne en hedendaagse kunstenaars zijn niet alleen zelf geïnspireerd door Van Gogh, maar beïnvloeden ook de manier waarop er nu en in de toekomst naar Van Gogh gekeken wordt. Zeng Fanzhi draagt op geheel eigen wijze bij aan dit proces en geeft het werk van Van Gogh zo zijn eigen betekenis mee. Bij de presentatie Zeng Fanzhi / Van Gogh verschijnt tevens een verdiepende publicatie waarin de artistieke verbanden tussen Vincent van Gogh en Zeng Fanzhi nog meer worden belicht.

Deze tentoonstelling is een samenwerking met de Fanzhi Foundation en het studioteam van de kunstenaar en werd mede mogelijk gemaakt dankzij de exclusieve en genereuze steun van dhr. en mevr. Cheung, leden van The Yellow House.