Wie dit voorjaar het terras wil aanpakken, doet er goed aan om vooraf twee dingen vast te leggen: het formaat van de tegels en de manier waarop de voegen worden afgewerkt. Die twee keuzes bepalen samen hoe het terras eruitziet én hoeveel onderhoud het straks vraagt. De rest, zoals kleur en materiaal, is vooral een kwestie van smaak.

In veel Alkmaarse tuinen is ruimte schaars. Juist dan loont het om even stil te staan bij het tegelformaat, want dat heeft meer invloed op het eindresultaat dan je zou denken.

Waarom grote tegels een kleine tuin groter laten lijken

Grote tegels geven een rustig beeld. Hoe minder voegen er in het zicht liggen, hoe ruimer een terras oogt. Dat effect is in een stadstuin van pakweg vijf bij zeven meter goed merkbaar. Het formaat 60 bij 60 centimeter is daarbij een praktisch middenformaat. Het is groot genoeg voor dat rustige beeld, maar nog zonder machines te tillen en te leggen. Leveranciers van sierbestrating, zoals 123Sierbestrating, voeren tuintegels 60x60 dan ook in uiteenlopende materialen, van keramiek tot beton.

Minder voegen heeft nog een tweede voordeel. Elke voeg is een plek waar onkruid kan kiemen en waar water de ondergrond in trekt. Hoe minder strekkende meter voeg, hoe minder werk je er later aan hebt.

De ondergrond bepaalt of het terras vlak blijft

Een grote tegel verraadt elke oneffenheid in de ondergrond. Ligt die niet strak, dan wiebelt de tegel of kan hij onder belasting breken. Een stabiele, goed verdichte laag straatzand of split is daarom geen detail, maar de basis van het hele terras. Wie daarop bezuinigt, kan binnen een paar jaar verzakkende tegels krijgen en moet dan alsnog alles eruit halen.

Let daarbij ook op het afschot. Een terras hoort licht af te lopen, weg van de gevel, zodat regenwater niet tegen het huis blijft staan. Blijft dat water wel staan, dan kan het bij vorst in de voegen bevriezen en uitzetten. In dat geval drukt het ijs de tegels langzaam uit elkaar en ontstaan er op den duur scheuren of losliggende hoeken.

De afwerking van de voegen bepaalt het onderhoud

De voeg is de zwakke plek van elk terras. Gewoon los zand spoelt er bij een flinke regenbui deels uit en biedt zaadjes een prima kiembed. In de zomer staat er dan alsnog gras tussen de tegels en kun je aan de slag met de voegenkrabber.

Er bestaan tegenwoordig voegmiddelen die dat probleem grotendeels voorkomen. Speciaal voegzand tegen onkruid remt de kieming van zaden en spoelt minder snel uit. Daarnaast is er polymeerzand, dat na het invegen en benatten licht uithardt. Die hardere voeg houdt onkruid tegen en blijft op zijn plek, ook op een terras dat je regelmatig schoonspuit.

Welke variant het beste past, hangt af van het gebruik. Voor een gewoon achtertuinterras volstaat onkruidremmend voegzand meestal. Ligt de bestrating op een oprit of een plek waar intensief wordt gelopen, dan is polymeerzand het overwegen waard, omdat het beter bestand is tegen belasting.

Zelf aan de slag of een hovenier inschakelen

Een terras van 60x60-tegels leggen is voor een handige doe-het-zelver goed te doen, zeker bij een recht legverband zonder veel zaagwerk. Trek wel ruim de tijd uit voor het grondwerk, want daar zit het meeste werk in. Komt er veel zaagwerk bij kijken of twijfel je over de afwatering, dan is een hovenier inschakelen verstandig. Fouten in de ondergrond zie je pas als het terras al ligt, en herstel betekent opnieuw beginnen.

Wie de twee basiskeuzes goed maakt, een passend tegelformaat en een voeg die onkruid tegenhoudt, heeft daarna jarenlang een terras dat weinig meer vraagt dan af en toe vegen. Zo begint het tuinseizoen in Alkmaar zonder achterstallig onderhoud.